“Sarıarka ve Altın Ordu Devleti: Mekân ve Zaman Boyutları” Başlıklı Uluslararası Bilimsel Konferans Düzenlendi

 

 

23-25 Ekim 2019 tarihleri arasında Hoca Ahmet Yesevi Uluslararası Türk-Kazak Üniversitesi Avrasya Araştırma Enstitüsü, Karağandı Eyaleti Valiliği, Karağandı Eyaleti Kültür, Arşiv ve Dokümantasyon Bölümü, Kazakistan Cumhuriyeti Milli Müzesi, Pavlodar Devlet Pedagoji Üniversitesi “Margulan” Merkezi işbirliğiyle Karağandı şehrinde, Altın Ordu Devleti’nin Kuruluşunun 750. yıldönümü münasebetiyle “Sarıarka ve Altın Ordu Devleti: Mekân ve Zaman Boyutları” başlıklı uluslararası bilimsel konferans düzenlendi.

23 Ekim 2019 tarihinde Karağandı Dostık Evi’nde gerçekleşen konferansın açılış törenine Karağandı Eyalet Valisi Jenis Kasımbek, Karağandı Eyaleti Vali Yardımcısı Abzal Nükenov, Karağandı Eyaleti Kültür, Arşiv ve Dokümantasyon Bölümü Başkanı Erkebulan Mülikov, Ahmet Yesevi Üniversitesi Avrasya Araştırma Enstitüsü Müdürü Doç. Dr. Vakur Sümer, Almanya Bonn Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Nurlan Kenjeahmet, Karağandı Eyaleti Ulıtav İlçesi Valisi Berik Abdiğali ve Kazakistan Cumhuriyeti Milli Müzesi Müdür Yardımcısı Aybar Kassenalin’in yanı sıra, tanınmış tarihçi ve arkeologlar katıldı. 

Konferansın açılış konuşmalarından ilkini Karağandı Eyalet Valisi Jenis Kasımbek yaptı. Kasımbek konuşmasında Sarıarka olarak adlandırılan Karağandı topraklarının Altın Orda Devleti’nin oluşum sürecinde önemli rol oynadığına değinerek, Altın Ordu Devleti’nin kuruluşunun 750. yıldönümü münasebetiyle Altın Ordu’nun tarihi ve kültürel mirası ile ilgili güncel araştırmaların “Sarıarka ve Altın Ordu Devleti: Mekân ve Zaman Boyutları” başlıklı uluslararası bilimsel konferans çerçevesinde tartışılmasının büyük önem taşıdığını belirtti. Sarıarka’nın Ulıtav bölgesinde Altın Orda dönemine ait olan Cuci Han Türbesi, Alaşa Han Türbesi ve Dombavıl Arkeolojik Kompleksi gibi birçok değerli tarihi eserin bulunduğunun altını çizen Jenis Kasımbek, Kazakistan Devlet Başkanı Kasım-Jomart Tokayev’in “Ulıtav-2019” uluslararası turizm forumunda Cuci Han Türbesi’nin kültürel bir turizm merkezine dönüştürülmesi gerektiğini ifade ettiğini iletti.

Bu ilk hitabı takiben, davetli konuşmacılar açılış konuşmalarını gerçekleştirdiler. Ulıtav İlçesi Valisi Berik Abdiğali, Altın Orda’nın 750. yıldönümünü kutlamanın öncelikle bilimsel bir proje olarak “Manevi Canlanma” programının bir parçası olduğunu ifade etti. Altın Orda tarihinin uluslararası bir konferans çerçevesinde ele alınmasının önemine değinen Berik Abdiğali, Altın Ordu Devleti’nin kuruluşunun 750. yıldönümü münasebetiyle Altın Orda tarihi ve kültürel mirasına yönelik bilimsel araştırmalara önem verilmesinin, önümüzdeki dönemde Kazakistan’da turizmin gelişmesine de önemli katkıda bulunacağını dile getirdi.

Avrasya Araştırma Enstitüsü Müdürü Doç. Dr. Vakur Sümer, yaptığı açılış konuşmasında Cuci Ulusu olarak adlandırılan Altın Orda Devleti döneminde kentsel gelişim ve mimari, ticari ve ekonomik ilişkiler, siyasi ve sosyal kurumların hızla geliştiğini ifade etti. Sarıarka ve Ulıtav topraklarının Altın Orda döneminde büyük siyasi ve stratejik öneme sahip olduğunu vurguladı. Ayrıca, söz konusu konferansın düzenlenmesinde işbirliklerinden dolayı Karağandı Eyaleti Valisi Jenis Kasımbek’e, Karağandı Eyaleti Kültür, Arşiv ve Dokümantasyon Bölümü Başkanı Erkebulan Mülikov’e ve Kazakistan Cumhuriyeti Milli Müzesi Müdür Yardımcısı Aybar Kassenalin’e teşekkür ederek Avrasya Araştırma Enstitüsü adına Karağandı Eyaleti Kültür, Arşiv ve Dokümantasyon Bölümü’ne 1740 tarihli Altın Orda haritasını hediye etti.

Tüm gün süren konferans kapsamında Almanya, Türkiye, Rusya, Ukrayna, Kırgızistan, Japonya ve Kazakistan’dan gelen katılımcılar Cuci Ulusu’nun siyasi ve sosyo-ekonomik tarihi, Cuci Ulusu’nun tarihi ve kültürel mirasını araştırma, koruma meselelerini tartıştılar. Ayrıca, Cuci Ulusu dönemindeki kent ve Bozkır uygarlığı ve Cuci Ulusu’nun tarihi Sarıarka ve Ulıtav’ın önemi gibi konuları ele aldılar. 

Uluslararası konferans, 24-25 Ekim günleri Karağandı bölgesinde bulunan Altın Orda dönemine ait arkeolojik miraslara yapılan ziyaretlerle devam etti. Konferans katılımcıları ve gazeteciler, Cuci Han Türbesi, Alaşa Han Türbesi, Dombavıl Arkeolojik Kompleksi ve Terekti Arkeolojik Kompleksi gibi önemli tarihi-kültürel mirasları ziyaret etti.

25 Ekim tarihinde, Jezkazgan Üniversitesi’nde Almanya Bonn Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Nurlan Kenjeahmet’in “The Tūqmāq (Golden Horde), the Qazaq Khanate, the Shibanid Dynasty, Rūm (Ottoman Empire) and Moghūlistan in the XIV-XVI Centuries: from Original Sources” başlıklı kitabının ilk tanıtımı yapıldı. Tanıtım töreninde konuşan Avrasya Araştırma Enstitüsü Müdürü Doç. Dr. Vakur Sümer, Prof. Dr. Nurlan Kenjeahmet’in Altın Orda tarihi ile ilgili yeni kitabının Avrasya Araştırma Enstitüsü tarafından desteklenerek yayınlandığının altını çizerek, Batı ve Doğu tarihi kaynaklarını birleştirerek ele alınan söz konusu kitabın Altın Orda tarihiyle ilgili araştırmalara önemli katkıda bulunabileceğini belirtti. Kendi konuşmasında öncelikle desteklerinden dolayı Avrasya Araştırma Enstitüsü’ne şükranlarını sunan Prof. Dr. Nurlan Kenjeahmet, Altın Orda’nın önemli manevi merkezlerinden biri sayılan Ulıtav bölgesinde Altın Orda tarihi ile ilgili eserinin tanıtımının gerçekleşmesinden büyük memnuniyet duyduğunu belirtti.