Ahmet Yesevi Üniversitesinde ‘‘COVID-19 Aşılarına Temel Oluşturmaya Yönelik Olarak Kazakistan’ın Pandemi Aşılarını Geliştirme ve Kaydettirme Tecrübesi’’ Konulu Seminer Düzenlendi22 Kasım 2020

19 Kasım 2020 tarihinde Kazak Milli Tarım Üniversitesi Uluslararası Aşılama Merkezinin Başkanı Prof. Dr. Kaysar Tabınov, “COVID-19 Aşılarına Temel Oluşturmaya Yönelik Olarak Kazakistan’ın Pandemi Aşılarını Geliştirme ve Kaydettirme Tecrübesi” (Kazakhstan’s Experience in Development and Registration of Pandemic Vaccines as a Basis for Creation of Vaccines against COVID-19) başlıklı bir seminer verdi.

Avrasya Araştırma Enstitüsü Müdürü Doç. Dr. Vakur Sümer’in takdim konuşması ile başlayan seminerde, Prof. Dr. Kaysar Tabınov, ana hatlarıyla, tüm dünyanın hâlâ COVID-19 salgınıyla savaşmaya devam ettiğinden bahsederek salgına karşı aşı çalışmalarının son durumunu Kazakistan örneği çerçevesinde anlattı. Bazı bölgelerde iyimser bir durum ortaya çıkmasına rağmen, genel olarak salgın riskinin artarak devam ettiğini söyleyen Prof. Dr. Kaysar Tabınov, zira hiç bir devletin kısa vadede salgın karşıtı kısıtlamaları ortadan kaldırmayacağını vurguladı.

Seminerin devamında Prof. Dr. Kaysar Tabınov, aşının bulaşıcı hastalıklara karşı bağışıklık oluşturmak için tasarlanmış tıbbi veya veterinerlik immünobiyolojik bir preparat olduğunu belirterek zayıflatılmış veya öldürülmüş mikroorganizmalardan, bunların metabolik ürünlerinden, genetik mühendisliği veya kimyasal yollarla elde edilen antijenlerinden nasıl aşı üretildiğini anlattı.

COVID-19’a karşı farklı ülkelerde çeşitli aşı çalışmalarının hâlen devam ettiğini ifade eden Prof. Dr. Kaysar Tabınov, kendi araştırma grubunun da bu alanda şimdiye kadar çok sayıda çalışma yaptığını belirtti. Özellikle kendisinin çalıştığı Kazak Milli Tarım Üniversitesi Uluslararası Aşılama Merkezinin, Almatı’daki Aykimbayev Çok Tehlikeli Enfeksiyonlar Ulusal Bilim Merkezi ile işbirliğiyle, COVID-19’a karşı aşı çalışmalarını devam ettirdiğini vurguladı. Kazakistan’daki biyolojik güvenliğin sağlanması, temel ve uygulamalı bilimsel araştırma işlerinin yapılması üzerine odaklanan Aykimbayev Çok Tehlikeli Enfeksiyonlar Ulusal Bilim Merkezi’nde kurulan Merkezi Referans Laboratuvarı’nın sadece Kazakistan’daki değil, aynı zamanda Orta Asya’daki tek ABSL-3 (biyogüvenlik seviyesi 3) laboratuvarı olduğunun da altını çizdi.

Daha önce de Kazak Milli Tarım Üniversitesi Uluslararası Aşılama Merkezinin önemli aşı çalışmaları ve projeleri geliştirdiğini anlatan Prof. Dr. Kaysar Tabınov, söz konusu merkezin aşıların laboratuvarda üretilmesi ve test edilmesi için uygun bir tertibata ve Kazakistan’da bir dizi pandemik aşı geliştiren ve bunu sağlık hizmetlerine sokan kalifiye personele sahip olduğunu da söyledi. Dolayısıyla hayvanlar, kuşlar ve insanlar için çeşitli nesil aşıların incelenmesi, üretime dönüştürülmesi ve uygulanmasında çalışmalar yaptığını açıklayan Prof. Dr. Kaysar Tabınov, son 17 yılda kendi araştırma grubu ile yüksek derecede patojenik kuş gribi, brusella, kuş gribi A/H5N1, domuz gribi A/H1N1 gibi tehlikeli enfeksiyonlara karşı veterinerlik tıbbı için 7 aşı ve ilaçlama için 3 aşı oluşturmayı başardıklarını söyledi. Ayrıca, bulunan bu aşıların yaklaşık %60’ının hâlihazırda başarıyla uygulanmış veya üretime geçiş aşamasında olduğunu da ifade etti.

Seminerin sonunda katılımcılar konuyla ilgili görüş alışverişinde bulundular. Avrasya Araştırma Enstitüsü Müdürü Doç. Dr. Vakur Sümer, verimli semineri için Prof. Dr. Kaysar Tabınov’a teşekkür ederek aşı çalışmalarında başarılar diledi.